دستکندها و گور دخمه‌های باستانی سیراف

دستکندها و گور دخمه‌های باستانی سیراف


یکی از مهمترین آثار بجای مانده بند سیراف، دستکندهای سیراف است. گودال هایی که شبیه قبر در کنارهم و در شیب کوه حفر شده است و مربوط به دوره ساسانیان است. برای این دستکندها کاربری‌های مختلفی را بیان کرده‌اند که نزدیک ترین کاربرد آن را می‌توان به نظریه مهندس جعفری اشاره کرد که آنها را سازه‌های استحصال آب بیان کرده است.
این دست کندها بر روی یک لایه کنگلومرایی کوه و بصورت ردیف های افقی و عمودی احداث شده که کوه را بوسیله ابزار مختلفی به عمق شش متر تراش داده اند تا به این لایه کنگلومرایی برسند. وجود چاه‌هایی در بین این دستکندها برای تامین آب شرب بندر نظریه سازه‌های استحصال آب را بیشتر مورد تایید قرار می دهد.
سیراف بندری باستانی و دارای جاذبه های بیشماری است که در تاریخ بر اثر دو زلزله مهیب بخشی از این شهر به زیر آب می رود و بعدها ساکنین آن در دامنه کوه‌های اطراف دریا سکنی می گزینند.

+‌ آدرس دستکندها و گور دخمه‌های باستانی سیراف :‌ خیابان اصلی شهر سیراف، بعد از مسجد امام حسن بصری، قبل از رسیدن به بازار


لینک کوتاه | https://www.zhiyar.net/e6bd


+ حس و حال و هوام در دستکندها و گور دخمه‌های باستانی سیراف
– یکی می‌گفت اینجا گورستان است، یکی هم می‌گفت برای جمع کردن آب باران اینطور درست کردند.
– البته بیشتر بر این معتقد بودند این گودال‌ها از زمان ساسانیان برای جمع‌آوری آب باران بوده ولی بعد از زلزله سنگینی که آمد مردم به عنوان قبرستان استفاده کردند.
– ولی چی بگم از اینجا جز اینکه بگم شگفت زده می‌شید از دیدنش
– حتما از در اصلی وارد نشید، از سمت کوهستان برید و اول از ارتفاع اینجا رو ببییند بعد برید پایین.
– سیراف شهر بسیار دیدنی‌است، یک سمت کوه و سمت دیگر دریا که واقعا جذاب است.
– از سمت کوهستان می‌تونین جاهای باحال‌تری هم ببینید.
– بهترین فصل برای رفتن به سیراف به نظرم زمستان است.
– نمای دریا از بالای کوه واقعا دیدنی است.



+ آدرس گوگل مپ دستکندها و گور دخمه‌های باستانی سیراف


+ اطلاعات بیشتر دستکندها و گور دخمه‌های باستانی سیراف

آنچه که امروزه در ارتفاعات مشرف بر دامنه کوههای شمالی سیراف می‌بینیم، و اندیشمندان و محققان از آن به عنوان قبور سنگی یاد می‌کنند، در ابتدا به منظور ایجاد قبر و مدفن مردگان خلق نشده‌اند.

این‌ها حوضچه‌های استحصال آب باران بوده‌اند که بر روی کوههای مشرف به دریا و شهر برای استفاده از آب باران و نیز تزریق به درون زمین و پیوستن به سطح سفره‌های آب زیرزمینی به منظور تقویت آبخوان‌های آن منطقه و به منظور برداشت در پائین دست از طریق چاه‌های حفره شده در طبقات سنگی بوده‌اند.

به منظور تأمین آب شرب از طریق باران، که تنهاترین، مهم‌ترین و مؤثرترین روش در استحصال آب باران به شمار می‌آید جمع آوری مستقیم آب بر روی سطوح نازله می‌باشد.

به منظور بهره وری از آبهای نازله و جلوگیری از هدر رفتن آنها و نیز تغذیه سفره‌های آب زیرزمینی چاههای مذکور پیشینیان سیراف به این نتیجه می‌رسند که هر آنچه آب نازله را بر سطح کوه مذکور در بالادست چاههای حفر شده، استحصال و ذخیره کنند و بدین طریق به آبهای جمع آوری شده فرصت بیشتری جهت نفوذ به درون زمین دهند.

در حال حاضر از نواحی نزدیک به خط الرأس کوه با ایجاد مخازن با مقطع چهارگوش به ابعاد متفاوت حوضچه‌هایی را در سرتاسر یال جنوبی کوه تعبیه کرده‌اند که قادر به جمع آوری مجموعه آبهای نازله بر سطح اراضی مذکور باشد.

چاه‌های حفر شده درون طبقات سنگی نیز درست در پائین دست هر مجموعه مخازن ذخیره آب تعبیه شده به طوری که با نفوذ آب و رسیدن به سطح ایستابی منطقه بلافاصله سطح آب چاههای مذکور را مورد تأثیر قرار می‌دهد.

ابعاد حوضچه‌ها عموماً به صورت مقطع مستطیلی (چهارگوش) بوده و طول این مخازن در جهت شیب واقع است. برخی از این حوضچه‌ها دارای سرریز بوده بطوری که پس از پرشدن آن، آب مستقیما درون حوضچه پائین دست هدایت می‌شده‌است.

در بخش انتهائی برخی از این مجموعه حوضچه‌های دامنه‌ای، سرریز آخرین حوضچه به یک کانال دست ساز (که می‌توانسته مسیر طبیعی جریان آب باشد) ختم می‌شود که احتمالاً از این کانال آب به عنوان سرریز نهائی یا حقابه پائین دست و یا شاید آبیاری مزارع به مکانهای مورد نظر هدایت می‌شده‌است.

لزوم استفاده بهینه از آبهای نازله جهت تقویت سفره‌های آب زیرزمینی به حدی بوده‌است که حتی در دامنه پائین کوه نیز امکان حفر گودال وجود داشته و شاهد حضور حوضچه‌هایی با جهت عمود یا مایل نسبت به دیگر حوضچه‌ها هستیم. کوچکی ابعاد این گودالها به حدی است که به تنها چیزی که نمی‌توان آنان را نسبت داد، قبر می‌باشد.

قبرهای سنگی قبرستان سیراف

گودال‌های حفر شده بر پهنه کوهستان سیراف در ابتدا به منظور جمع‌آوری و استحصال آب ایجاد شده‌اند و آنچه که بعدها توسط افرادی (احتمالاً متنفذ و متمول و نیز شاید توسط عموم و بدلیل رخداد حوادث غیر مترقبه همچون زلزله و یا بیماری طاعون و نیاز به دفن سریع مردگان) مورد استفاده به عنوان گورهای فردی یا خانوادگی شده در روزگارانی زیاد پس از احداث اولیه اینان صورت گرفته‌است.

پیدا شدن استخوان و آثار مردگان درون برخی از این حوضچه‌ها نه تنها منکر سیستم استحصال و ذخیره آب نیست بلکه با دقت بر گورهای یافته شده و وجود لایه‌ای از قشر نفوذ ناپذیر ساروج درون حوضچه‌های استفاده شده به عنوان قبر، به نکاتی موید روش تأمین آب در شهر باستانی سیراف پی برده می‌شود.


دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پیمایش به بالا